Jak zrobić obrożę z wodoodpornej taśmy krok po kroku

Obroża z wodoodpornej taśmy jest wytrzymała, łatwa w czyszczeniu i poradzi sobie z nią także początkujący bez specjalnego warsztatu. Przeprowadzimy Państwa krok po kroku od wyboru materiału po gotowy wyrób.

Dlaczego obroża z wodoodpornej taśmy

Wodoodporne taśmy świetnie nadają się na obroże, zarówno do wykonania dla własnego psa, jak i na zamówienie. W przeciwieństwie do zwykłych taśm polipropylenowych nie strzępią się, nie ścierają i nie chłoną wody. W deszczu, błocie i w terenie sprawdzają się dobrze; po spacerze wystarczy je przetrzeć szmatką. Krawędzie się nie zwijają, a obroża zachowuje kształt przez lata.

Jeśli dodać dobre metalowe okucia i trochę staranności, powstanie obroża, która trzyma kształt i wytrzyma szarpnięcia.

Co będzie potrzebne

• Wodoodporna taśma (szerokość 16, 20, 25 mm)
• Klamra i półkółko o szerokości taśmy
• Oczka i nity
• Prasa lub narzędzia ręczne do nitowania
• Wybijaki do wodoodpornych taśm i wykrojniki do końcówek pasków
• Miara krawiecka i ostre szczypce tnące
• Żel do gumowania krawędzi taśm
• Farba akrylowa Angelus (opcjonalnie, do ujednolicenia koloru)

Dobór zestawu: taśma i okucia

Wodoodporne taśmy i okucia są dostępne w wielu kolorach i szerokościach. Należy je dobrać tak, aby do siebie pasowały kolorem lub materiałem. Można ujednolicić wykończenie (np. mosiądz postarzany, nikiel) albo pozostać przy jednym materiale (mosiądz, stal nierdzewna).

Szerokość obroży 16 mm

• taśma 16 mm
• klamra 16 mm
• półkółko 16 mm
• oczka 5,2 mm (ręczny nitownik)
• nit kaletniczy dwustronny, długość 8 mm (ręczny nitownik)

Szerokość obroży 20 mm

• taśma 20 mm
• klamra 20 mm
• półkółko 20 mm
• oczka 5,2 mm (ręczny nitownik)
• nit kaletniczy dwustronny, długość 8 mm (ręczny nitownik)

Szerokość obroży 25 mm

• taśma 25 mm
• klamra 25 mm
• półkółko 25 mm
• oczka 5,2 mm (ręczny nitownik)
• nit kaletniczy dwustronny, długość 8 mm (ręczny nitownik)

Pomiar i przygotowanie długości

• Obwód szyi psa należy zmierzyć miarą krawiecką.

• Dla wygody warto dodać 1–2 cm albo podczas pomiaru zostawić pod miarą dwa palce.
• Gotową obrożę mierzy się od klamry do głównego otworu (czyli tego, który odpowiada obwodowi szyi).

Dla większej uniwersalności należy dodać w stronę poluzowania co najmniej dwa dodatkowe otwory. Przydaje się to, gdy pies zagęści sierść lub nabierze kondycji.

Obliczanie całkowitej długości obroży

Aby wyszła rzeczywista długość taśmy (ile odciąć), należy liczyć w ten sposób:

• Główny otwór: otwór odpowiadający obwodowi szyi (łącznie z zapasem 1–2 cm)
• W stronę poluzowania: dodać min. 2 otwory (zależnie od wybranego rozstawu)
• Koniec za ostatnim otworem: dodać 4–5 cm przy węższej obroży (16 mm) lub 6–8 cm przy szerszych (20–25 mm), aby koniec dało się wsunąć w szlufkę
• Zagięcie wokół klamry: dodać ok. 6–10 cm (lepiej zostawić więcej, skrócić można później)

---

Wzór (orientacyjnie)

Całkowita długość taśmy =
(obwód szyi + 1–2 cm) + (liczba otworów na poluzowanie × rozstaw) + (koniec za ostatnim otworem) + (zagięcie wokół klamry)

---

Przykład obliczenia

Obwód szyi 41 cm, zapas 2 cm, rozstaw 2 cm, 2 otwory na poluzowanie, koniec 6 cm, zagięcie 10 cm
→ 41 + 2 + (2×2) + 6 + 10 = 63 cm taśmy do odcięcia

Obwód szyi	Szerokość taśmy	Rozstaw otworów	Orientacyjna długość do odcięcia
30 cm	16 mm	2 cm	45–51 cm
40 cm	20 mm	2,5 cm	58–65 cm
50 cm	25 mm	2,5 cm	68–75 cm

Wskazówka: Zagięcie wokół klamry i długość końca zawsze można dopracować do konkretnego typu obroży. Obowiązuje zasada: „lepiej zostawić dłuższy zapas, skrócić można później”.

Przebieg wykonania

Cięcie taśmy i wykończenie końców

Taśmę należy odciąć według obliczonej długości. Końce wykończyć wykrojnikiem – kształt można wybrać według gustu (zaokrąglony, szpiczasty).

Otwory i ich rozmieszczenie

Całą obrożę warto rozmierzyć jeszcze przed dziurkowaniem – zawsze zaczyna się od rozmieszczenia otworów do zapinania. Standardowy rozstaw wynosi 2,5 cm (w mniejszych obrożach 2 cm).

W stronę zaciśnięcia dodaje się 1–2 otwory. W stronę poluzowania co najmniej dwa.

Otwory wycina się wybijakami do wodoodpornych taśm (ø 3 lub 4 mm, zależnie od nitu i kolca klamry). Do ręcznego wycinania służy stalowa rękojeść i młotek; rękojeść jest tylko na ø 3 i 4 mm, a otwory na oczka (ø 5,2 i 6 mm) wycina się w prasie ręcznej. Dziurkaczy do skóry ani szczypiec dziurkujących do taśm nie należy używać, ponieważ narzędzie mogłoby pęknąć (patrz porównanie narzędzi do dziurkowania).

Wskazówka: Otwory próbne warto wykonać w odcinku taśmy wybijakami ø 3 i 4 mm – widać wtedy, który pasuje do kolca klamry.

Montaż klamry i półkółka

• Od głównego otworu należy odmierzyć wstecz obwód – tu będzie leżeć klamra.
• Taśmę należy złożyć, nałożyć klamrę i półkółko.

• Zaznaczyć położenie nitów, wyciąć otwory w górnej warstwie,
  złożyć taśmę i przenieść znaczniki także na dolną część zagięcia, aby otwory znalazły się dokładnie naprzeciw siebie.

• Dopiero teraz skrócić zagięcie do ostatecznej długości i wykończyć kształt końca.

Rodzaje klamer i ich montaż

Istnieją dwa główne typy klamer, a każdy z nich montuje się nieco inaczej.

• Klamra z przelotową poprzeczką w środku: Taśmę wsuwa się w nią i nie wycina się otworu na kolec.
• Klamra bez poprzeczki: Kolec musi przejść przez taśmę, więc trzeba wyciąć otwór i wsunąć w niego kolec jeszcze przed zagięciem taśmy z powrotem.

Wykończenie krawędzi

Cięty brzeg należy ujednolicić białym żelem Girba Nubio Opaco: krawędź odtłuścić IPA, nałożyć 1–3 cienkie warstwy i każdą zostawić na godzinę do wyschnięcia. Opis krok po kroku ze zdjęciami znajdą Państwo w artykule Jak pracować z wodoodpornymi taśmami.

Aby ujednolicić kolor krawędzi z kolorem taśmy, można użyć farby akrylowej Angelus – przy każdym kolorze taśmy na stronie znajdą Państwo naszą podpowiedź, jaki odcień pasuje.

Osadzanie oczek

• Dla oczka E10x5.2 wycina się otwór ø 5,2 mm wybijakiem 211700STP-12 (dla E12x6.0 ø 6 mm wybijakiem 211700STP-14).
• Oczko należy włożyć w wycięty otwór i od spodu nałożyć podkładkę.

• Zacisnąć w prasie lub zamocować ręcznie – za pomocą nitownika i kowadełka. Szczegółowy opis znajdą Państwo w poradniku nitowania oczek.

• Rezultat jest taki sam, różnica dotyczy głównie szybkości i wygody: prasa jest szybsza, metoda ręczna bardziej dostępna i zajmuje mniej miejsca.

---

Końcowy montaż obroży

• Należy nałożyć klamrę i półkółko oraz sprawdzić, czy wszystko pasuje.

• Połączenie nitować w prasie lub ręcznie – przede wszystkim mocno i prostopadle, bez luzu i krzywienia. Sposób nitowania w prasie pokazuje artykuł Nitowanie przy użyciu prasy ręcznej, a bez prasy opisuje go artykuł Nitowanie ręczne.

Na koniec obrożę trzeba zapiąć i sprawdzić, czy nigdzie nie obciera oraz czy nity i oczka są prawidłowo osadzone.

Film instruktażowy

Wskazówki na zakończenie

Częste błędy (i jak ich uniknąć)

• Zbyt ciasna obroża – dodać zapas i więcej otworów na poluzowanie.
• Krzywe otwory – najpierw znaczyć, potem dziurkować; otwory przeciwległe także zaznaczyć dokładnie na środku taśmy.
• Nieładne końce – pomogą wykrojnik i żel na krawędzie taśm.
• Oczko nie pasuje – wybierać według kolca klamry i dobrać właściwy dziurkacz.

Kolejne błędy i kontrolę gotowej obroży omawia artykuł Jak zrobić obrożę dla psa: najczęstsze błędy i kontrola przed wysyłką.

Pielęgnacja

Taśma jest wodoodporna – wystarczy ją przetrzeć szmatką. Okucia po zamoczeniu należy wytrzeć do sucha. Od czasu do czasu warto sprawdzić stan oczek i nitów, zwłaszcza jeśli pies mocno ciągnie.

Wskazówka: Planują Państwo wykonać więcej obroży? Warto zrobić szablon – praca pójdzie szybciej, a każda sztuka będzie równie dokładna.

Wykonanie szlufki

Jeśli obroża ma więcej otworów (np. większy zakres zaciśnięcia i poluzowania), warto dodać szlufkę na wsunięcie wolnego końca taśmy. Zapobiega ona dyndaniu, a koniec obroży pozostaje na swoim miejscu.

• Szlufkę wykonuje się z węższej wodoodpornej taśmy – tak, aby koniec obroży dał się wygodnie przez nią przeciągnąć.
• Najpierw należy przyłożyć do siebie dwie warstwy taśmy obroży (tak, jak będą na siebie nachodzić podczas noszenia).
• Następnie owinąć je węższą taśmą, zaznaczyć miejsce złączenia i taśmę odciąć.
• Jeszcze raz sprawdzić, czy długość rzeczywiście pasuje – szlufka nie może być ani zbyt luźna, ani zbyt ciasna.
• Na obu końcach szlufki wyciąć małe otwory (ok. 3–4 mm od brzegu) – najlepiej płaskim dłutem dziurkującym (np. 2 mm).
  Na koniec włożyć zszywkę do szlufek, wyrównać i zagiąć ząbki szczypcami.

Szlufkę należy nałożyć na obrożę jeszcze przed końcowym nitowaniem.

Zdobienie farbami

Obroża jest gotowa – jeśli jednak zależy Państwu na dopracowaniu wyglądu w szczegółach, zachęcamy do przeczytania także naszego artykułu o malowaniu wodoodpornych taśm.

Najczęstsze pytania o wykonanie obroży

Jak obliczyć właściwą długość taśmy?

Wzór: obwód szyi + zapas na regulację + koniec za otworami + zagięcie przy klamrze. Główny otwór zawsze zaznaczyć po przymiarce na szyi. Dla szybkiej orientacji można skorzystać z miniaturowej tabeli w artykule.

Jaki rozstaw otworów wybrać?

Węższe obroże (16 mm) zazwyczaj 2 cm, szersze (20–25 mm) zwykle 2,5 cm. Zawsze należy wychodzić od wielkości psa i typu klamry.

Jak wybrać szerokość taśmy?

16 mm dla mniejszych psów i smukłych szyi, 20 mm uniwersalna dla średnich, 25 mm dla większych i silnie ciągnących psów. Warto uwzględnić także oczekiwany wygląd.

Jak dobrać kompatybilną klamrę i półkółko?

Klamra i półkółko muszą mieć taką samą szerokość nominalną jak taśma (16/20/25 mm). Przy klamrze trzeba uwzględnić miejsce potrzebne na zagięcie przy klamrze zależnie od jej konstrukcji.

Czy w otworach trzeba stosować oczka?

Nie zawsze. W najbardziej obciążonych otworach wydłużą żywotność i utrzymają kształt otworu – to wskazane głównie w szerszych obrożach i u psów, które mocniej ciągną.

Prasa czy nitowanie ręczne: co lepsze?

Prasa jest szybsza i daje powtarzalny efekt, nitowanie ręczne jest tańsze i zajmuje mniej miejsca. Przy nitowaniu ręcznym należy dbać o prostopadłe uderzenie i twarde podłoże.

Jaką średnicę dziurkacza i długość nitów wybrać?

Średnica otworu zależy od nitu, a nie od szerokości taśmy: dla nitów 20 Z, 63 Z, 66 Z i 70 Z (trzpienie 8 i 13 mm) dziurkuje się ø 3 mm, dla 70 Z 11mm, 72 Z, 75 Z i 79 Z ø 4 mm. Dla oczka E10x5.2 dziurkuje się ø 5,2 mm, dla E12x6.0 ø 6 mm. Trzpień nitu ma być o 2–3 mm dłuższy niż całkowita grubość warstw: dwie taśmy na sobie (ok. 5 mm) – trzpień 8 mm, trzy warstwy (ok. 7,5 mm) – trzpień 11 mm.

Jak przetestować obrożę przed pierwszym użyciem?

Należy wykonać próbę rozciągania w ręku (zasymulować gwałtowne szarpnięcie). Nit musi trzymać prostopadle, bez luzu i bez pęknięć wokół otworów.

Jak często kontrolować obrożę i jak o nią dbać?

Pierwszą kontrolę warto zrobić po 1 tygodniu noszenia, dalej na bieżąco podczas pielęgnacji. Taśmę wystarczy przecierać wilgotną szmatką, okucia po zamoczeniu osuszyć.

Co zrobić, jeśli klamra jest inna niż w przykładzie?

Długość należy dostosować do rzeczywistej głębokości zagięcia klamry. Na próbę złożyć zagięcie, sprawdzić rozciągnięcie paska i położenie głównego otworu, dopiero potem wykonać końcowe dziurkowanie.